Tranh chấp bản quyền: VFF đâu phải… là một, là duy nhất?

---

SoiKeo.com - Dư luận những ngày gần đây lại xôn xao về chuyện VFF bán toàn bộ THƯƠNG QUYỀN của các giải đấu cho AVG trong 20 năm. Liệu đây có phải là cách làm quá “liều” của VFF, và trên thế giới đã có tiền lệ chưa?

Đầu tiên chúng ta hãy xét đến cái thời hạn 20 năm của bản hợp đồng mà VFF đã ký với AVG. Nhưng trước đó AVG cũng đã mua bản quyền với thời gian tương tự của các liên đoàn khác như bóng chuyền, cầu lông, bơi lội,… với các liên đoàn thể thao khác tại Việt Nam với thời gian kéo dài tương tự (20 năm).

Cuộc chiến căng thẳng giữa các đài truyền hình. Ảnh: Internet

Đấy là câu chuyện trong nước, còn nếu nhìn ra thế giới thì tại giải đua xe đạp Tour de France, nhà đài Special Broadcasting Service (SBS) mua độc quyền phát sóng trực tiếp trên hệ thống truyền hình miễn phí (Free to Air), giải đua xe đạp Tour de France tại thị trường Australia. Thỏa thuận cũng kéo dài trong 20 năm từ năm 1990 đến năm 2010. Không những thế bản hợp đồng trên còn được kéo dài thêm 7 năm tiếp theo, khi SBS tiếp tục mua bản quyền phát sóng đến năm 2017.

Gần hơn nữa là LĐBĐ Châu Á cũng đã ký một bản hợp đồng kéo dài 20 năm với đối tác World Sport Group (WSG). Theo đó WSG sẽ là đối tác độc quyền thương mại đối với những giải bóng đá do AFC tổ chức từ năm 1993 đến năm 2013, không chỉ vậy trong thời gian thực hiện hợp đồng vào năm 2009 WSG đã nhanh tay ký vào một bản thỏa thuận tiếp tục kéo dài bản hợp đồng trên từ năm 2013 đến năm 2020.

Cứ theo cái lý lẽ trên thì đâu phải duy nhất VFF là cơ quan ký vào một bản hợp đồng kéo dài trong 20 năm (cứ 5 năm đàm phán lại một lần). Những bản hợp đồng kéo dài 20 năm đã được một số liên đoàn thể thao trong nước và thế giới cũng đã áp dụng và đang sử dụng…

Còn nói đến nội dung của “bản hợp đồng” mà VFF đã ký với AVG. Theo AVG tiết lộ, trong bản công văn gửi Bộ VH TTDL phản đối VPF & VTC vi phạm bản quyền, thì AVG có quyền sở hữu toàn bộ thương quyền của các giải đấu trong 20 năm.

Vậy thương quyền là gì? Trong bản hợp đồng 08/HĐ/2010/VFF-AVG nêu rõ: “Thương quyền có nghĩa là tất cả các quyền ghi âm, ghi hình, sản xuất và sở hữu bản ghi âm, ghi hình, quyền công bố, phát sóng, khai thác doanh thu dưới mọi hình thức và trên mọi phương tiện như truyền hình, Internet, thiết bị thông tin cố định và di động và quyền khai thác doanh thu trên báo, tạp chí, sách...”.

Ai sẽ là người chiến thắng? Ảnh: Internet

Nhưng ngay cả khi những thông tin trên là sự thật 100% đi nữa, thì liệu có phải VFF là đơn vị đầu tiên bán thương quyền giải đấu kiểu này?

Nhìn sang liên đoàn bóng đá Châu Á - AFC chúng ta sẽ thấy rõ điều đó, như phía trên của bài viết đã nói về bản hợp độc quyền giữa AFC với WSG trong vòng 27 năm (1993 đến 2020), theo đó đơn vị WSG độc quyền tiếp thị và kinh doanh toàn bộ các giải đấu do AFC tổ chức trong đó có giải AFC Asian Cup năm 2015 và 2019, AFC Champions League, vòng loại Asian FIFA World Cup 2014 và 2018, và vòng loại Olympic châu Á năm 2016 và 2020. Đây chính là cách AFC đã nhượng lại toàn bộ thương quyền và hình ảnh cho WSG khai thác độc quyền, giống như nghi ngờ mà nhiều người cho rằng VFF cũng đã ký một bản hợp đồng tương tự như vậy với AVG.

Đấy là tầm Châu Á, còn đến “đẳng cấp” thế giới thì FIFA cũng từng nhượng lại toàn bộ thương quyền và hình ảnh cho đối tác trong kỳ World Cup 2006.

Cứ với cách làm việc của các liên đoàn thể thao khác trong nước, cùng các tổ chức cao hơn và trực tiếp quản lý mình như AFC và FIFA thì cũng không quá khó hiểu nếu VFF kí vào một bản hợp đồng kéo dài 20 năm, đồng thời nhượng lại toàn bộ thương quyền cho AVG thì cũng chẳng có gì là lạ. Nhưng vấn đề chỉ là giá tiền đã hợp lý chưa? Liệu VFF đã “dự đoán và dự báo” được tình hình bóng đá nội trong tương lai chưa? Đồng thời, khi bán một bản hợp đồng lớn như vậy mà không thông báo chi tiết cụ thể với các CLB chuyên nghiệp và “giấu nhẹm” không cho người hâm mộ cả nước biết như thế có hợp lý không? Có gì khuất tất trong việc ký kết giữa hai bên không,…? Những câu hỏi này, có lẽ chỉ có thời gian và đoàn thanh tra của Bộ VH-TT-DL mới có thể đưa ra kết luận.

---